40 promili na procenty: przeliczenie, które warto rozumieć
Promile (‰) bywają mylące, bo wyglądają podobnie do procentów, a jednak mówią o czymś innym: o częściach z tysiąca, nie ze stu. Gdy uczę tego tematu, zaczynam od prostego obrazu: procenty to podział całej „tablicy” na 100 pól, promile — na 1000 pól. Jeśli zmieniasz jednostkę, zmieniasz liczbę pól, a więc i zapis liczbowy.
Jedno porównanie, które porządkuje wszystko
1000‰ = 100%. Z tego wynika natychmiast, że 10‰ = 1%, a więc przy przejściu z promili na procenty zawsze wykonujesz dzielenie przez 10.
Algorytm w klasowym stylu (krok po kroku)
Wykonaj te czynności w tej kolejności:
- Krok 1: Zapisz wartość w promilach, np. 40‰.
- Krok 2: Uświadom sobie przelicznik: 1‰ odpowiada 0,1%.
- Krok 3: Podziel liczbę promili przez 10: 40 : 10 = 4.
- Krok 4: Dopisz znak procentu i odczytaj wynik: 40‰ = 4%.
- Krok 5 (kontrola): Skoro 40‰ to 40 z 1000, to jest to 0,04 całości, czyli 4 na 100 — zgadza się.
Wynik końcowy: 40‰ = 4%.
Jak „zobaczyć” 40 promili? 7 konkretnych sytuacji
40‰ oznacza 40 na 1000, czyli 4 na 100. To już wyraźny udział, da się go łatwo zwizualizować:
- Butelka 1 l (1000 ml): 40‰ to 40 ml płynu.
- Paczka mąki 1 kg (1000 g): 40‰ to 40 g mąki.
- Tabliczka czekolady 100 g: 40‰ to 4 g (bo 100 g × 0,04).
- Kwota 250 zł: 40‰ tej kwoty to 10 zł (250 × 0,04).
- Dystans 5 km (5000 m): 40‰ długości to 200 m (5000 × 0,04).
- Klasa 25 uczniów: 40‰ to 1 uczeń (25 × 0,04 = 1).
- Pudełko 1000 śrubek: 40‰ to 40 śrubek wyjętych z pudełka.